Hoe lang gaat een bureaustoel mee? En wanneer weg?

Kort antwoord: bij dagelijks thuiswerken houd je een budgetstoel drie tot vijf jaar bruikbaar en een goede middenklasser of premiumstoel acht tot tien jaar of langer. Maar de leeftijd van je stoel zegt minder dan de staat ervan, en de meeste stoelen gaan niet kapot maar worden langzaam slechter zonder dat je het merkt.

Hieronder staan de signalen waar je op moet letten, en welke daarvan je nog kunt repareren.

Waarom je het zelf niet doorhebt

Een bureaustoel gaat zelden in één keer stuk. Het schuim zakt over jaren millimeter voor millimeter in, de gasveer verliest langzaam druk, het mechaniek wordt geleidelijk losser. Je past je houding elke week een beetje aan zonder dat je het merkt.

Het gevolg is dat mensen vaak eerst rugklachten krijgen en pas daarna naar hun stoel kijken. Het Arboportaal wijst er bij beeldschermwerk op dat de instelling van je werkplek een van de aandachtspunten is bij klachten; een stoel die niet meer doet wat hij moet doen, valt daar ook onder.

Vandaar de nuttigste vuistregel: ga niet af op hoe je stoel voelt, want daar ben je aan gewend. Ga af op de vier controlepunten hieronder.

Vier dingen die je één keer per jaar checkt

1. Zakt de stoel weg? Ga zitten en let op of je in de eerste minuten langzaam daalt. Dat is de gasveer die druk verliest. Dit is de meest voorkomende klacht en tegelijk de goedkoopste reparatie.

2. Is het schuim doorgezakt? Druk met je vlakke hand midden op de zitting en vergelijk met de rand. Voel je het onderstel of de plaat door de vulling heen, dan is het schuim op. Dit is het belangrijkste signaal en het minst zichtbare.

3. Vergrendelt het mechaniek nog? Zet de kantelvergrendeling vast en leun achterover. Beweegt de rugleuning alsnog, of klapt hij door, dan is het mechaniek versleten.

4. Staat hij recht? Zet de stoel op een vlakke vloer en kijk of alle vijf de wielen de grond raken. Een verbogen kruisvoet of een gebroken wiel zet de hele stoel scheef, en dat corrigeer je met je rug.

Wat je nog kunt repareren

Voordat je een nieuwe koopt, is het de moeite waard om te kijken wat er los te vervangen is. Twee onderdelen zijn in de praktijk bijna zonder uitzondering te doen:

• De gasveer. Universele gasveren passen op de meeste stoelen met een standaard conus en kosten een fractie van een nieuwe stoel. Zakt je stoel weg terwijl de rest nog prima is, dan is dit de logische eerste stap.
• De wielen. Wielen slijten, lopen vol met haren en stof, of breken. Losse wielen zijn goedkoop en zo verwisseld, en het scheelt in hoe soepel de stoel rolt en of hij recht staat.

Wat meestal niet loont: de zitting opnieuw laten stofferen of het mechaniek vervangen. Bij een budgetstoel is dat duurder dan een nieuwe, en bij een premiumstoel kun je beter kijken of de fabrikant onderdelen levert, want die zijn er bij merken met een lange garantie vaak wel.

Waar de prijsverschillen echt zitten

Als je toch gaat vervangen, is dit het nuttige inzicht: het verschil tussen een stoel van 150 en een van 500 euro zit niet in de stof en niet in het uiterlijk, maar in drie dingen die je pas na jaren merkt.

• De dichtheid van het schuim. Goedkoop schuim zakt sneller in. Dat is de belangrijkste reden dat budgetstoelen na drie jaar anders zitten.
• Het mechaniek. Een synchroonmechaniek dat na duizenden keren kantelen nog vergrendelt is duurder om te maken dan een simpel wipmechaniek.
• De gasveer en het onderstel. Een stalen kruisvoet houdt langer stand dan kunststof, en een gasveer van betere kwaliteit verliest langzamer druk.

Zit je dagelijks uren op je stoel, dan reken je de prijs af over acht tot tien jaar in plaats van over drie, en dan valt de rekensom anders uit dan je bij de kassa denkt. Zit je er een paar uur per week op, dan haal je dat verschil er niet uit.

Hoe je hem langer laat meegaan

• Stel hem goed in. Zit je te hoog of te laag, dan komt je gewicht op de rand van de zitting in plaats van op je zitbotten, en juist die rand zakt dan door.
• Maak de wielen schoon. Haren en stof wikkelen zich om de assen. Een keer per jaar met een pincet uitpluizen scheelt jaren rolcomfort.
• Draai bouten aan. De meeste stoelen worden langzaam losser in plaats van kapot. Een inbussleutel en vijf minuten per jaar houden dat tegen.
• Verplaats hem niet aan de rugleuning. Dat is het punt waar de meeste stoelen het begeven, want daar zit de langste hefboom op het mechaniek.

Eindadvies

Zet één keer per jaar een moment in je agenda om de vier controlepunten na te lopen. Dat is genoeg om te voorkomen dat je jarenlang op een stoel zit die zijn werk niet meer doet zonder dat je het merkt.

Zakt hij weg, vervang dan eerst de gasveer voordat je iets nieuws koopt. Is het schuim doorgezakt, dan is het einde verhaal: dat is het onderdeel dat je niet zinvol repareert en dat het meest bepaalt hoe je zit.